Kerstboom krijgt steeds vaker tweede leven

  • 30 november 2020

Een feestelijke kerstboomverbranding, het was jarenlang een traditie in België. Maar het gezellige ritueel waarbij de inwoners samenkwamen bij het knisperende vuur en een kop dampende glühwein ligt al een aantal jaar onder vuur. De schadelijke stoffen die vrijkomen bij de verbranding hebben een nefaste invloed op milieu en gezondheid. Om die reden wordt in steeds meer gemeenten gekozen voor een milieuvriendelijker alternatief. 

Geboorte van een nieuwe traditie 

Steeds minder gemeenten organiseren zo'n evenement: in 2019 staken iets minder dan de helft van onze vennoten nog de lont aan de feestelijke vuurstapel. Heel wat besturen bedachten al originele en milieuvriendelijkere alternatieven, die minstens even gezellig zijn.

Dit jaar zal het evenement in de meeste gemeenten sowieso niet plaatsvinden door de geldende coronamaatregelen. Wordt dit sabbatjaar het ideale moment om na te denken over de alternatieven?

Van boomkap naar schaduwrijk zomerbos

Elk jaar worden miljoenen kerstbomen gekapt om voor slechts een paar weken de woonkamer op te vrolijken. Na hun kortstondig gloriemoment worden ze opgestookt op kerstboomverbrandingen of verwerkt als groenafval. Bij deze processen komt heel wat CO² vrij. Had de boom langer mogen leven, dan kon ze die ook veel langer vasthouden.

Wanneer ze met wortel en al worden uitgehaald kunnen ze gemakkelijk 'overzomeren' en het hele jaar door een nuttige functie uitvoeren als boom in een kerstbomenbos. Een extra bos in de gemeente, dat in hete zomers ook voor extra schaduwplekken zorgt. 

Het terugplanten van de kerstbomen kan gekoppeld worden aan een gezellig moment met een glühwein of warme chocomelk als waardig alternatief voor een kerstboomverbranding. 

Plastic kerstboom geeft illusie van duurzaamheid

De nepkerstboom won het afgelopen decenium aan populariteit: Geen gedoe met vallende naalden of water geven, en makkelijk op te bergen. Het marktaandeel steeg tot boven de 55%, en ook de jongere generatie gaat massaal overstag.

Bij de productie van plastieken kerstbomen komt echter heel wat CO² vrij. Daarnaast zorgen afgedankte kerstbomen voor een berg moeilijk te verwerken plastiekafval. Vergis je niet, na gemiddeld 10 jaar heeft zo'n nepexemplaar zijn beste tijd gehad. 'Echte' kerstbomen die na de kerstperiode terug naar hun natuurlijke habitat verhuizen zijn dus sowieso de milieuvriendelijkste optie. 

Heb je na het lezen hiervan zin om je plastieken exemplaar buiten te gooien? Dat die je best niet, want zo creeër je net meer onnodig afval. Gebruik hem tot hij 'op' is, of breng hem naar de kringloopwinkel.

Zet het nieuwe jaar in met schonere lucht

Volgens de Vlaamse Milieumaatschappij (VMM) komen er bij de verbranding van onversierde kerstbomen fijnstof, dioxines en PAK’s vrij. Het fijnstof en de kankerverwekkende stoffen betekenen niet veel goeds voor onze gezondheid en evenmin voor het klimaat. Exacte cijfers van de uitstoot die vrijkomt bij het verbranden van de kerstbomen zijn er echter niet. 

Toch kan de nefaste invloed van kerstboomverbrandingen op mens en milieu enigzins gerelativeerd worden: het gaat om een gebeurtenis die éénmaal per jaar plaatsvindt. Andere bronnen van luchtverontreiniging hebben een veel grotere impact op de luchtkwaliteit. Naast de al even 'gezellige' houtkachels zijn verkeer en industrie belangrijke luchtvervuilers.

Wil je de luchtkwaliteit in de gemeente structureel verbeteren? Dan is ons project rond luchtkwaliteit een goede eerste stap.